Điều trị nghiện rượu, thuốc gì?

Nghiện rượu gây các rối loạn ở não.

Y học ngày nay vẫn coi nghiện rượu là một bệnh mạn tính, vì bệnh nhân uống rượu hằng ngày, lượng rượu này ảnh hưởng đến não, gan, tim mạch... từ đó gây ra các rối loạn về tâm thần và các tổn thương ở các hệ thống tiêu hóa, tim mạch...

Xã hội cũng coi những người nghiện rượu là gánh nặng vì họ mất khả năng lao động, hay gây rối trật tự công cộng làm tổn thương các mối quan hệ trong gia đình, gây ra các tai nạn giao thông, sống bê tha, nhân cách suy đồi.

Một người mỗi ngày uống 300ml trở lên rượu 40o cồn, trong thời gian không dưới 10 năm sẽ thành nghiện rượu. Tiêu chuẩn đánh giá nghiện rượu này hiện nay được áp dụng rộng rãi trong lâm sàng.

Nguyên tắc điều trị

+ Cắt cơn cai rượu bằng thuốc an thần và vitamin B1 liều cao.

+ Điều trị chống tái phát bằng disulfiram.

+ Điều trị các rối loạn cơ thể khác (bệnh gan).

Thuốc cai nghiện rượu cần được dùng thận trọng

Nghiện rượu làm người ta biến đổi nhân cách, chất lượng công việc giảm sút, đạo đức suy đồi, tệ nạn xã hội xuất hiện (cờ bạc, trộm cắp, hiếp dâm, đánh nhau…) và còn gây ra nhiều tai nạn giao thông. Rượu tàn phá cơ thể người, nghiện gây nhiều bệnh lý trầm trọng như xơ gan, viêm gan mạn do rượu, viêm loét dạ dày – tá tràng, tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim, bệnh lý teo não do rượu và nhiều rối loạn chuyển hóa khác.

Rượu gây tổn thương não.

Để giúp người nghiện cai được rượu, trong y học có dùng một số thuốc.

Naltrexon (các biệt dược: danapha, nalorex, trexan…). Bản chất naltrexon là thuốc giải độc, đối kháng với morphin. Người ta thường dùng thuốc này để hỗ trợ cai nghiện ma túy. Để cai nghiện rượu, một số nước có dùng natrexon cho người nghiện rượu uống hàng ngày. Thuốc được cho là có tác dụng sửa chữa rối loạn hệ thần kinh như làm tăng hoạt động của chất sinh học dẫn truyền thần kinh là GABA, làm giảm sự thèm rượu của người nghiện. Tuy nhiên, hiệu quả không cao vì người nghiện rất khó tuân thủ điều trị dài ngày.

Cai rượu bằng thuốc

Thuốc Elavil chống tái nghiện. Ảnh: Saveondrugsusa.com

Để điều trị nghiện rượu, có thể dùng các thuốc như seduxen, klion... nhằm hỗ trợ cắt cơn hoặc làm bệnh nhân sợ rượu. Tuy nhiên, các thuốc này có thể gây nguy hiểm nên nhất thiết phải có sự hướng dẫn chặt chẽ của bác sĩ.

Người bị coi là nghiện rượu khi: Uống rượu liên tục hằng ngày tối thiểu 10 năm; lượng rượu uống hằng ngày tối thiểu là 300 ml loại 40 độ (hoặc rượu nhẹ với số lượng nhiều tương ứng); nếu ngừng uống sẽ có hội chứng cai.

Hội chứng cai xuất hiện vài giờ sau lần uống rượu cuối cùng với biểu hiện run tay, chân hoặc toàn thân, đi đứng loạng choạng, thậm chí có cơn co giật kiểu động kinh. Bệnh nhân thèm rượu mãnh liệt, mọi ý nghĩ chỉ là tìm cách có rượu uống để thỏa mãn cơn thèm. Ngoài ra bệnh nhân còn mệt mỏi, chán ăn, buồn nôn, nôn, ra mồ hôi như tắm mặc dù thời tiết không nóng, đánh trống ngực... Buổi tối bệnh nhân mất ngủ hoặc ngủ rất ít, hay có ác mộng; ngủ dậy vẫn mệt mỏi, lú lẫn nặng nề.

Thuốc cai nghiện rượu

Chồng em bị nghiện rượu nặng, đã nhiều lần cai rượu mà vẫn thất bại. Gần đây nghe nói trên thị trường có loại thuốc giúp cai rượu dễ dàng. Xin bác sĩ cho biết thực hư thế nào? (Hà Thị M. - TP.HCM)

Trả lời: Thuốc cai rượu Espéral chứa dược chất disulfiram có tác dụng làm cho người uống rượu “chê” thậm chí sợ rượu theo cơ chế sau đây: Khi uống vào cơ thể, disulfiram có tác dụng ngăn chặn sự chuyển hóa rượu ở gan, chỉ cho rượu chuyển hóa thành hợp chất acetaldehid rồi thôi, acetaldehid là chất độc không được chuyển hóa tiếp mà tích lũy lại trong cơ thể làm cho người nếu đã uống thuốc mà còn uống rượu bị ngộ độc: Tim đập mạnh, mặt bừng đỏ, đỗ mồ hôi, thậm chí ói mửa, hạ huyết áp, nhức đầu dữ dội…

Chính tác dụng gây ngộ độc bởi chất độc acetaldehid (thực chất là chất chuyển hóa từ rượu) gây vật vã dữ dội làm cho người uống rượu ghê sợ không dám uống rượu nữa.